Profesor Stanisław Jabłonka (1930-2025)
Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci prof. zw. dr. hab. med. Stanisława Jabłonki, wybitnego lekarza, nauczyciela akademickiego i organizatora, jednej z najbardziej zasłużonych postaci dla lubelskiej torakochirurgii oraz całego środowiska chirurgii klatki piersiowej i serca.
Profesor Jabłonka należał do grona osób, które swoją obecnością wyznaczają standardy — nie tylko wiedzy i kompetencji, ale również postawy wobec pacjenta, współpracowników i młodszych pokoleń lekarzy. Wspominany jest jako człowiek niezwykle taktowny, spokojny, o wysokiej kulturze osobistej; wymagający w pracy dydaktycznej, lecz zawsze sprawiedliwy i życzliwy, konsekwentnie uczący nie tylko techniki i klinicznego myślenia, ale też pokory i etosu zawodu.
Z Lublinem związał całe życie zawodowe. W dniu 1 stycznia 1980 r. został powołany na kierownika Katedry i Kliniki Chirurgii Klatki Piersiowej i Serca (później po zmianach organizacyjnych kierował Kliniką Chirurgii Klatki Piersiowej), a swoją misję pełnił do przejścia na emeryturę w 2001 r. Był też m.in. konsultantem regionalnym w zakresie torakochirurgii (1980-2002) oraz kardiochirurgii (1995-2001), a także prezesem Klubu Torakochirurgów Polskich (1999-2003).
Profesor zawsze podkreślał, jak ważne było budowanie zespołu i tworzenie w regionie realnych możliwości leczenia chorych.
To dzięki Jego determinacji i pracy w Lublinie realizowano kolejne „pierwszy raz” — od rozwijania kardiochirurgii (m.in. pierwsze implantacje stymulatorów serca w regionie, a następnie wdrażanie operacji w krążeniu pozaustrojowym i pomostowań aortalno-wieńcowych) po dynamiczny rozwój torakochirurgii onkologicznej.
Szczególne miejsce w Jego dorobku zajmują działania na rzecz chorych na raka płuca: prowadził badania nad wczesnym rozpoznawaniem i zasadnością leczenia radykalnego także w bardziej zaawansowanych stadiach. W 1984 r. zainicjował w makroregionie lubelskim szeroką akcję edukacyjno-organizacyjną ukierunkowaną na wczesne wykrywanie raka płuca, obejmującą szkolenia lekarzy pierwszego kontaktu i specjalistów oraz konsultacje torakochirurgiczne, co przełożyło się na zauważalny wzrost liczby pacjentów kwalifikowanych do leczenia operacyjnego.
Profesor był również prekursorem wideotorakoskopii w Polsce: pierwsze zabiegi tą techniką wykonano w ośrodku lubelskim niedługo po jego doświadczeniach zagranicznych, a od 1993 r. rozpoczęto organizację kursów z zakresu małoinwazyjnych zabiegów torakochirurgicznych dla lekarzy z całego kraju. Kontynuował też innowacyjne kierunki rozwoju diagnostyki i leczenia, m.in. wdrażając i rozwijając współpracę naukową nad zastosowaniami metody fotodynamicznej w chorobach nowotworowych klatki piersiowej.
Jego dorobek naukowy i dydaktyczny pozostaje imponujący: opublikował 181 prac (w tym liczne pełnotekstowe publikacje), wyszkolił kolejne pokolenia specjalistów — wielu uczniów Profesora do dziś podkreśla, że uczył przede wszystkim odpowiedzialności, uważności i szacunku dla chorego. Był też promotorem prac doktorskich i opiekunem kolejnych awansów naukowych.
Za swoją działalność otrzymał liczne odznaczenia i wyróżnienia państwowe oraz środowiskowe. Poza pracą kliniczną i naukową pozostawał człowiekiem o szerokich zainteresowaniach, we wspomnieniach pojawiają się również jego pasje pozazawodowe, takie jak ogrodnictwo i pszczelarstwo.
Odejście prof. Stanisława Jabłonki jest bolesną stratą dla Uniwersytetu Medycznego w Lublinie i USK 4, a także dla całego środowiska medycznego. Pozostawił po sobie trwały ślad — w wiedzy, wartościach i ludziach, których ukształtował.
Rodzinie i Bliskim Zmarłego składamy wyrazy głębokiego współczucia.
Zespół Kliniki Chirurgii Klatki Piersiowej
Nagranie — wspomnienia Profesora o szpitalu: https://www.youtube.com/watch?v=QHZ6pyikBFE&list=PL5J77bsohd5EqMuPuuZFyYxjhsxNUtfC8&index=22
